Cách chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn theo Luật Hôn nhân và Gia đình

Khái niệm tài sản chung của vợ chồng

Tài sản chung của vợ chồng là những tài sản được tạo lập hoặc tích lũy trong thời gian hôn nhân, bao gồm thu nhập từ lao động, kinh doanh, đầu tư và các tài sản khác được quy định trong Luật Hôn nhân và Gia đình. Theo pháp luật Việt Nam, tài sản chung được xem là tài sản thuộc sở hữu chung của cả vợ và chồng, không phân biệt người nào mua hay ai kiếm được.

Tài sản chung bao gồm: tiền bạc, bất động sản (nhà cửa, đất đai), phương tiện giao thông, tài khoản ngân hàng, chứng chỉ, cổ phiếu, doanh nghiệp và các tài sản có giá trị khác được tạo lập trong thời gian hôn nhân.

Nguyên tắc chia tài sản chung khi ly hôn

Luật Hôn nhân và Gia đình Việt Nam quy định rõ ràng các nguyên tắc chia tài sản chung giữa vợ chồng khi ly hôn. Nguyên tắc cơ bản là chia bình đẳng, công bằng dựa trên đóng góp của mỗi người trong quá trình hôn nhân. Ngoài ra, pháp luật cũng xem xét các yếu tố khác như khả năng lao động, điều kiện kinh tế của mỗi bên để đảm bảo công bằng.

Các nguyên tắc chính bao gồm: chia một cách công bằng và hợp lý, xem xét đóng góp của mỗi bên, xem xét khả năng sinh sống sau ly hôn, ưu tiên bảo vệ quyền lợi của con em nếu có.

Tài sản riêng không được chia

Không phải tất cả tài sản đều được coi là tài sản chung. Pháp luật Việt Nam quy định các tài sản riêng không được chia khi ly hôn. Tài sản riêng là tài sản thuộc sở hữu riêng của một trong hai vợ chồng trước khi kết hôn hoặc được tặng cho, thừa kế riêng cho một người.

Tài sản riêng bao gồm: tài sản có trước khi kết hôn, tài sản được tặng riêng cho một người, tài sản được thừa kế riêng, tài sản được mua bằng tiền riêng với giấy tờ chứng thực rõ ràng, tài sản sinh lợi từ tài sản riêng.

Quy trình chia tài sản chung khi ly hôn

Quá trình chia tài sản chung có thể thực hiện theo hai cách: thỏa thuận giữa hai bên hoặc thông qua Tòa án. Nếu hai bên có thể đạt được thỏa thuận chung về chia tài sản, họ có thể lập văn bản thỏa thuận và công chứng hoặc chứng thực. Trong trường hợp không đạt được thỏa thuận, một trong hai bên có thể khởi kiện đến Tòa án để giải quyết.

Khi khởi kiện, cần chuẩn bị các giấy tờ chứng minh tài sản chung như: hóa đơn mua bán, sổ đỏ, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, sổ tiết kiệm, chứng chỉ cổ phiếu, hợp đồng, chứng thực nợ. Tòa án sẽ xem xét các yếu tố liên quan và quyết định cách chia tài sản công bằng nhất.

Cách tính và chia tài sản thực tế

Khi chia tài sản chung, trước tiên cần xác định rõ giá trị của mỗi tài sản. Đối với bất động sản, có thể sử dụng giá thị trường hiện tại hoặc yêu cầu định giá từ chuyên gia. Sau khi xác định giá trị tổng cộng, tài sản sẽ được chia theo tỷ lệ hoặc một bên nhận tiền bù trừ.

Trong thực tế, có ba cách chia chính: chia tài sản thực tế (mỗi bên nhận một phần tài sản cụ thể), bán tài sản rồi chia tiền, hoặc một bên nhận tài sản còn bên kia nhận tiền bù trừ. Lựa chọn cách chia phụ thuộc vào thỏa thuận giữa hai bên hoặc quyết định của Tòa án.

Bảo vệ quyền lợi của trẻ em trong quá trình chia tài sản

Khi chia tài sản chung, pháp luật Việt Nam yêu cầu phải bảo vệ quyền lợi của con em. Điều này có nghĩa là tài sản của con em không được chia, và khi chia tài sản của cha mẹ, phải xem xét khả năng cấp dưỡng cho con em của mỗi bên. Người được giao nuôi con có thể được ưu tiên trong chia tài sản để đảm bảo có điều kiện sinh sống cho con.

Lời khuyên thực tế khi chia tài sản

Để quá trình chia tài sản diễn ra suôn sẻ, nên chuẩn bị kỹ lưỡng các giấy tờ chứng minh tài sản, liệt kê chi tiết các tài sản chung, tìm hiểu giá trị thị trường của từng tài sản, và nên tham vấn luật sư để bảo vệ quyền lợi của mình.